Μια δυνατή καταιγίδα μπορεί να αλλάξει έναν γνώριμο δρόμο μέσα σε λίγα λεπτά. Εκεί όπου πριν υπήρχε άσφαλτος, μπορεί ξαφνικά να υπάρχει νερό, λάσπη, πέτρες και δυνατή ροή.
Για έναν οδηγό, η κρίσιμη στιγμή έρχεται όταν φτάσει μπροστά σε ένα πλημμυρισμένο τμήμα και πρέπει να αποφασίσει αν θα συνεχίσει.
Η ασφαλής απάντηση είναι πολύ πιο απλή από όσο νομίζουμε:
Δεν περνάμε. Σταματάμε και αλλάζουμε διαδρομή.
Η ελληνική Πολιτική Προστασία αναφέρει ρητά ότι δεν πρέπει να διασχίζουμε χείμαρρο ούτε πεζή ούτε με αυτοκίνητο. Το Πυροσβεστικό Σώμα δίνει ακόμη πιο συγκεκριμένη οδηγία: αν βρεθούμε μπροστά σε πλημμυρισμένο δρόμο, πρέπει να σταματήσουμε και να αλλάξουμε κατεύθυνση.
Το νερό μπορεί να είναι πολύ βαθύτερο από όσο φαίνεται
Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα είναι ότι από τη θέση του οδηγού δεν μπορούμε να γνωρίζουμε με ασφάλεια πόσο βαθύ είναι το νερό.
Η επιφάνειά του μπορεί να κρύβει λακκούβες, κατεστραμμένη άσφαλτο, υποχώρηση του οδοστρώματος, πέτρες ή άλλα αντικείμενα.
Ακόμη και ένα σημείο που έχουμε διασχίσει εκατοντάδες φορές μπορεί να έχει αλλάξει μετά από έντονη βροχόπτωση.
Επίσημες οδηγίες οδικής ασφάλειας επισημαίνουν επίσης ότι το πλημμυρικό νερό μπορεί να κρύβει κινδύνους που δεν είναι ορατοί στον οδηγό.
Γι’ αυτό το «φαίνεται ρηχό» δεν αποτελεί ασφαλή εκτίμηση.
Το επικίνδυνο στοιχείο δεν είναι μόνο το βάθος αλλά και η ροή
Ένα αυτοκίνητο είναι βαρύ, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν μπορεί να επηρεαστεί από νερό που κινείται.
Το νερό ασκεί δύναμη στο πλάι του οχήματος και, όσο αυξάνονται το βάθος και η ταχύτητα της ροής, τόσο αυξάνεται και η πιθανότητα απώλειας επαφής ή ελέγχου.
Επίσημη βρετανική οδηγία οδικής ασφάλειας σημειώνει ότι περίπου 30 εκατοστά κινούμενου νερού μπορούν να επιπλεύσουν ένα αυτοκίνητο.
Ο αριθμός αυτός δεν πρέπει να χρησιμοποιηθεί σαν «όριο ασφαλείας». Ακριβώς το αντίθετο: δείχνει γιατί δεν πρέπει ο οδηγός να προσπαθήσει να υπολογίσει μόνος του αν «χωράει να περάσει».
Η Πολιτική Προστασία δεν δίνει επιτρεπτό βάθος. Δίνει απλή οδηγία: μη διασχίζετε χείμαρρο με αυτοκίνητο.
«Πέρασε ο μπροστινός» δεν σημαίνει ότι μπορείτε να περάσετε κι εσείς
Αυτό είναι ίσως ένα από τα πιο επικίνδυνα λάθη.
Αν ένα αυτοκίνητο μπροστά σας περάσει από το νερό, δεν αποδεικνύει ότι ο δρόμος είναι ασφαλής.
Μπορεί να έχει διαφορετικό ύψος, βάρος ή κατασκευή από το δικό σας. Η στάθμη μπορεί επίσης να ανεβαίνει ή η ροή να αλλάζει μέσα σε ελάχιστο χρόνο.
Το γεγονός ότι κάποιος άλλος ανέλαβε τον κίνδυνο δεν αποτελεί πληροφορία ασφαλείας.
Το ίδιο ισχύει ακόμη κι αν δείτε αρκετά αυτοκίνητα να περνούν.
Οι επίσημες οδηγίες παραμένουν ίδιες: αποφεύγετε πλημμυρισμένους δρόμους και νερά που ρέουν.
Το SUV και το 4×4 δεν είναι άδεια για να μπείτε στο νερό
Η μεγαλύτερη απόσταση από το έδαφος ενός SUV μπορεί να δημιουργήσει ψευδή αίσθηση ασφάλειας.
Όμως η πλημμύρα δεν είναι off-road διαδρομή.
Δεν γνωρίζετε τι υπάρχει κάτω από την επιφάνεια, αν το οδόστρωμα έχει υποχωρήσει ή πόσο ισχυρή είναι πραγματικά η ροή.
Ένα ψηλότερο αυτοκίνητο μπορεί επίσης να εξακολουθήσει να ακινητοποιηθεί ή να παρασυρθεί.
Οι οδηγίες της Πολιτικής Προστασίας δεν κάνουν εξαίρεση για SUV, τετρακίνητα ή άλλα οχήματα. Η σύσταση είναι καθολική: μην διασχίζετε χείμαρρο με αυτοκίνητο.
Υπάρχει και ο κίνδυνος σοβαρής μηχανικής ζημιάς
Ακόμη και όταν ένα όχημα δεν παρασυρθεί, η είσοδος σε βαθύ νερό μπορεί να προκαλέσει μεγάλη ζημιά.
Ένας ιδιαίτερα σοβαρός κίνδυνος είναι να εισέλθει νερό στην εισαγωγή αέρα του κινητήρα.
Το νερό δεν συμπιέζεται όπως ο αέρας. Αν φτάσει στους κυλίνδρους, μπορεί να προκληθεί σοβαρή μηχανική βλάβη.
Επίσημες βρετανικές οδηγίες προειδοποιούν ότι ακόμη και μικρή ποσότητα νερού που αναρροφάται από την εισαγωγή μπορεί να προκαλέσει σοβαρή ζημιά στον κινητήρα.
Και αυτός είναι άλλος ένας λόγος που το «θα περάσω αργά» δεν μετατρέπει μια πλημμυρισμένη διάβαση σε ασφαλή επιλογή.
Αν το navigation σας στέλνει από εκεί, αγνοήστε το
Οι εφαρμογές πλοήγησης είναι πολύ χρήσιμες, αλλά δεν πρέπει να υπερισχύουν της πραγματικής κατάστασης μπροστά σας.
Αν το GPS δείχνει ότι ο δρόμος συνεχίζει αλλά εσείς βλέπετε νερό να καλύπτει το οδόστρωμα, η πραγματικότητα έχει προτεραιότητα από τον χάρτη.
Γυρίστε πίσω και αναζητήστε άλλη διαδρομή.
Το Πυροσβεστικό Σώμα συμβουλεύει να χρησιμοποιούμε μόνο τους δρόμους που καθορίζουν οι αρχές κατά τη διάρκεια πλημμυρικών φαινομένων και να ακολουθούμε τις οδηγίες τους.
Μια παράκαμψη είκοσι ή τριάντα λεπτών είναι ασήμαντη σε σύγκριση με τον κίνδυνο εγκλωβισμού.
Τι γίνεται αν το αυτοκίνητο έχει ήδη ακινητοποιηθεί;
Εδώ η κατάσταση γίνεται πολύ σοβαρότερη.
Η Πολιτική Προστασία και το Πυροσβεστικό Σώμα συμβουλεύουν να εγκαταλείψετε το αυτοκίνητο εάν έχει ακινητοποιηθεί σε πλημμυρική κατάσταση, επειδή μπορεί να παρασυρθεί ή να γεμίσει νερό.
Παράλληλα, πρέπει να μετακινηθείτε προς ασφαλές υψηλότερο σημείο, εφόσον αυτό μπορεί να γίνει με ασφάλεια, και να αποφεύγετε νερά που ρέουν.
Αν υπάρχει άμεσος κίνδυνος ή χρειάζεστε βοήθεια, το 112 λειτουργεί δωρεάν στην Ελλάδα και στην Ευρωπαϊκή Ένωση για επείγουσες καταστάσεις.
Σε πραγματική έκτακτη ανάγκη, οι οδηγίες των αρχών και του 112 υπερισχύουν οποιασδήποτε γενικής συμβουλής.
Μην πλησιάζετε έναν κλειστό δρόμο «για να δείτε»
Μετά από έντονη βροχόπτωση, ο κίνδυνος μπορεί να παραμένει ακόμη και όταν η βροχή έχει σταματήσει.
Νερά από υψηλότερα σημεία μπορούν να συνεχίσουν να κατεβαίνουν, πρανή να έχουν γίνει ασταθή και δρόμοι να έχουν υποστεί ζημιές που δεν φαίνονται αρχικά.
Η Πολιτική Προστασία προειδοποιεί επίσης να αποφεύγονται περιοχές όπου έχουν σημειωθεί κατολισθήσεις.
Αν η Αστυνομία, η Πυροσβεστική ή άλλη αρμόδια αρχή έχει κλείσει μια διαδρομή, δεν προσπαθούμε να την παρακάμψουμε από διπλανό δρόμο επειδή το navigation δείχνει εναλλακτική.
Χρησιμοποιούμε τις διαδρομές που υποδεικνύουν οι αρχές.
Η σωστή απόφαση μπορεί να φαίνεται υπερβολικά απλή
Όταν βρίσκεστε μπροστά σε πλημμυρισμένο δρόμο, είναι εύκολο να αρχίσουν οι υπολογισμοί:
«Δεν φαίνεται πολύ βαθύ.»
«Είναι μόνο είκοσι μέτρα.»
«Το αυτοκίνητο είναι ψηλό.»
«Ο προηγούμενος πέρασε.»
«Αν γυρίσω πίσω θα χάσω μισή ώρα.»
Το πρόβλημα είναι ότι καμία από αυτές τις πληροφορίες δεν σας λέει τι υπάρχει κάτω από το νερό ή πόσο γρήγορα μπορούν να αλλάξουν οι συνθήκες.
Η επίσημη οδηγία είναι πολύ πιο ξεκάθαρη από όλους αυτούς τους υπολογισμούς:
Σταματήστε. Αλλάξτε κατεύθυνση. Μην διασχίσετε το νερό.
Το αυτοκίνητο μπορεί να περιμένει. Ο προορισμός μπορεί να περιμένει. Η διαδρομή μπορεί να αλλάξει.
Μια πλημμύρα δεν είναι το σημείο όπου αξίζει να δοκιμάσετε τι μπορεί να κάνει το αυτοκίνητό σας.
